Anno Haarlem, info over de geschiedenis

De Corona/Covid-19 crisis is weer (voorlopig?) op zijn retour en de vakanties gaan beginnen. Een mooie gelegenheid om in eigen land op reis te gaan b.v. naar Haarlem. In een souterrain (vlakbij de Koningstraat/Grote Markt) van het Stadhuis is een compacte tentoonstelling en videopresentatie ingericht over de geschiedenis van Haarlem.

Helaas een summier bord met beperkte informatie, maar de tentoonstelling en videopresentatie maken het weer goed. Het bord is niet van de gemeente Haarlem!

Een blik op de ruimte voor de videopresentatie: praktisch en overzichtelijk ingericht, vooral voor deze Corona-periode.

Dit onderdeel van de tentoonstelling is wel apart. Op een historische kaart is de loop (route) van een beek vanaf de duinen naar de binnenstad van Haarlem met lichtjes aangegeven. Bij het Spaarne waren brouwers actief en gebruikten het water uit de duinen. Dat water werd langzamerhand verontreinigd door de wevers elders (stroomopwaarts) in de stad. Gevolg: de brouwers vertrokken naar de Brouwerkolk bij Overveen en vermeden zo de verontreiniging door de wevers, die nu stroomafwaarts zaten. In de stad bevinden markeringsstenen van de loop van de beek.

Landgoed Elswout krijgt nieuwe sluis

Het is zover: de sluis van landgoed Elswout wordt vernieuwd. Reeds jarenlang functioneerde de sluis niet meer goed. De situatie van het grondwater en de klimaatsverandering stellen hogere eisen aan de waterstaatswerken en andere voorzieningen in ons land en is een nieuwe sluis gewoon nodig. Staatsbosbeheer en de Provincie Noord-Holland hebben de "schouders er onder gezet", onder toeziend oog van Hoogheemraadschap van Rijnland.

Elswout watert af naar de Marcelisvaart, die weer met een ander watersysteem in verbinding staat, waarvan o.a. de wateren van de Zanderij en de Brouwerskolk deel van uit maken.

De muren van de sluiskolk worden grotendeels opnieuw opgemetseld. In de verte de Orangerie, die in tijd van nood toch droog moet blijven. In de sluis bevindt zich ook een stuw.

De  oude sluis, wel romantisch om te zien, maar niet bepaald crisisbestendig en ook uit de toon vallend in het prachtige landgoed Elswout.

Het waterplan van Bloemendaal (voorontwerp/definitief), opgesteld door Wareco bv. met medewerking van  Hoogheemraadschap van Rijnland en de Gemeente Bloemendaal biedt de geïnteresseerde lezer veel waardevolle informatie.

Restauratie Middenduin

Middenduin heeft een groot stuk grond, dat jarenlang is gebruikt voor landbouw en uiteindelijk bollenteelt. Tot 1992 heeft bollenteelt plaatsgevonden. Nu is Staatsbosbeheer bezig met verschraling.

In de winter wordt het gebied onder water gezet. Het verrijkt organisch materiaal komt dan bovendrijven.

In de zomer is het gebied volledig volgegroeid.

Vervolgens vindt het maaien plaats en verdwijnen de meststoffen ook. Uiteindelijk zal op deze manier voldoende verschraling worden bereikt.

 

Zo ziet de bodem er uit bij bollen- en snijbloementeelt (voorbeeld uit Castricum, omgeving Kijk Uit  en station Castricum).

Langs een rand van het gebied stroomt ook kwelwater, een olieachtig vlies is te zien.

 

Twee voorbeelden van methoden om het waterniveau te kunnen reguleren.

 

De boerderij staat er nog, het ophaalbruggetje is verdwenen. Zou toch wel een leuke herinnering zijn geweest (agrarisch erfgoed?).

Ook staat er nog een oude grenspaal, die de grens tussen Bloemendaal en Zandvoort aangaf.

De Zanderijvaart is nog gebleven en maakt deel uit van het oppervlaktewatersysteem van Elswout, Brouwerskolk, Brouwersvaart.